PORTOFİNONUN CAZİBƏSİ

“I found my love in Portofino” (“Mən sevgimi Portofinoda tapdım”) – Dalida və sonralar Andrea Boçelli belə oxuyurdu. Onlar sanki yalnız xəritə vasitəsilə deyil, həm də arzularla səyahətə dəvət edirdilər: Liquriya dənizinin firuzəyi suyuna, solğun çalarlı rahat evlərə və İtaliya dəbdəbəsinin və təmkinli həyatın simvoluna çevrilmiş kiçik limana.

Portofino italyanca “gözəl liman” deməkdir. Bu sözə bəzən ədəbiyyatda “son liman” kimi də rast gəlinir, çünki şəhərcik sanki Liquriya körfəzini əhatə edir.

Deyilənə görə, Portofino Liquriya xəritəsində sadəcə bir nöqtə deyil. Bu, bir ruh halıdır. Burada hər şey reallıqdan bir az daha gözəl görünür: dəniz – daha dolğun, evlər – rəng baxımından daha isti, həyat – ritm baxımından daha yavaş. Balıqçı qayıqlarının ağappaq yaxtalarla yan-yana dayandığı kiçik limanda inanmaq asandır ki, İtaliya insanları andan zövq ala bilmələri üçün yaradılıb. Portofino qışqırmır – o, insanı özünə cəlb edir.

Balıqçı kəndindən ulduz kurortuna

Portofino yalnız arzuya dəvət deyil, həm də qeyri-adi taleyə malik həqiqi kiçik şəhərdir. Bu gün burada cəmi təxminən 400 nəfər yaşayır – o qədər az ki, əhalisinin sayına görə Portofino kurort şəhəri ilə deyil, kəndlə müqayisə oluna bilər. Və hətta aydın deyil ki, 2013-cü ildə limanın qarşısındakı bu qədər kiçik meydanda əfsanəvi tenor Andrea Boçellinin “Love in Portofino” film-konsertinin çəkilməsinə necə nail olunub. Bu konsert bir daha bu sakit Liquriya kəndini bütün dünyada məşhurlaşdırıb.

Portofino hələ XIX əsrdə Avropa zadəganlarının və səyahətçilərin diqqətini cəlb etməyə başlamışdı: ingilis aristokratları və alman baronları yay istirahəti üçün buraya gəlməyə başladılar. Təpənin üstündəki qalanı isə ingilis diplomatı Montaqyu Yits Braun alaraq onu öz yay evinə çevirdi. Məhz o zaman şəhərcik yavaş-yavaş, lakin dönməz şəkildə sadə limandan seçilmişlər üçün kurort olmağa başlayıb.

Zamanla buraya təkcə Avropa aristokratları deyil, dünya məşhurları da gəlməyə başlayıblar. XX əsrin ortalarında Portofinonu Mariya Kallas, Cekki Kennedi, Eva Qardner kimi məşhurlar ziyarət ediblər. Sonralar isə şəhər Madonna, Rihanna, Conni Depp, Penelopa Krus, Leonardo Di Kaprio, Stiven Spilberq, Elton Con, Cennifer Lopezi cəlb edib...

Bu gün dar küçələr, qədim fasadlar və dəniz panoramları superyaxtalar və elit butiklərlə qonşuluq edir. Ətraf təpələrdə nadir və inanılmaz dərəcədə bahalı dəbdəbəli villalar gizlənib ki, onlar müxtəlif ölkələrdən olan varlı iş adamlarına, sənətçilərə və daşınmaz əmlak kolleksiyaçılarına məxsusdur. Onlara tez-tez şəxsi vertolyotlar gəlib-gedir. Mülk sahibləri və daimi qonaqlar arasında bu yeri tətil və yaşayış üçün seçən “Dolce & Gabbana” və “Giorgio Armani” də var.

Qədim tarix, az sayda sakin və elitanın qlobal diqqətinin bu qarışığı Portofinonu sadəcə kurort deyil, İtalyan Rivyerasında dəbdəbə və zərif həyat tərzinin simvoluna çevirir.

Firuzəyi cənnətə gedən yol

Portofinoya çatmaq çətin bir iş kimi görünə bilər: əgər, şəxsi vertolyot sifariş etməmisinizsə. Əslində isə yolun özü səyahətin həzzinin bir hissəsidir. Şəhərin öz hava limanı və ya dəmir yolu stansiyası yoxdur, ona görə yol həmişə bir az uzaqdan başlayır və yolun özü macəranın ilk fəslinə çevrilir. Ən yaxın böyük hava limanı təxminən 45 kilometr (km) qərbdə yerləşən Genuadadır ki, bu da avtomobillə və ya transferlə təxminən bir saatlıq yoldur. Həmçinin buraya Pizadan, Milandan, Turindən və hətta Fransadakı Nitsadan gəlmək mümkündür: yolun müddəti 2-3 saat çəkəcək. Liquriya Rivyerasının panoramı isə səfəri mənzərəli və intizarlı edir.

Səyahətçilərin böyük hissəsi şəhərdən cəmi 5 km məsafədə olan “Santa Margherita Ligure” – Portofino dəmir yolu stansiyasına gəlir. Oradan avtobuslar işləyir (5 avro), yayda isə dəniz nəqliyyatından istifadə etmək olar: Genuadan və ya “Santa Margherita Ligure”dən bərə və gəzinti qayıqları firuzəyi suları, körfəz və buxtaları açaraq yolu təəssüratın bir hissəsinə çevirir və onların yanından laqeyd keçmək mümkün deyil. Piyada gəzinti həvəskarları “Santa Margherita” və ya “Paraggi”dən sahil boyu cığırlarla gedə bilərlər: yol təxminən bir saat çəkəcək, lakin hər dəqiqə filmdən kadrlar kimi mənzərələr bəxş edəcək.

Bu marşrutlar Portofinoya səfəri əsl səyahətə çevirir. Yolboyu hər kilometr isə insanlarda şəhərin özündə onları nələrin gözlədiyi ilə bağlı intizar yaradır. Səfərin ilk dəqiqələrindən səyahətçi meydanda və sahildə onu gözləyən sahil, dəbdəbə və təmkinli İtaliya həyatının atmosferini hiss etməyə başlayır.

Nəhayət, şəhərə yaxınlaşdığınız zaman, sanki bütün dünya yavaşlayıb. Şəhərlə ilk görüş limanın qarşısındakı kiçik meydanda başlayır: sanki pastel rənglərdən hazırlanmış rəngarəng evlər suda əks olunur, hava isə təzə balıq və pesto (İtaliya mətbəxinin sousu) ətri ilə doludur. Dar küçələr sizi hər detalın canlı sənət obyekti kimi olduğu kiçik dükanlara və rəssam studiyalarına getməyə dəvət edir.

Liman isə Portofinonun qəlbidir. Burada balıqçı qayıqları və ağappaq superyaxtalar dinc şəkildə qonşuluq edir ki, burada zaman dəbdəbə və zəriflik üstündə dayanıb. Turistlər sahil boyu gəzir, fasadlar və qayıqların fotolarını çəkir, yerli sakinlər isə suyun tam üstündəki terraslı kafelərdə oturub anın ləzzətini çıxarırlar.

Daha uzaq gəzintiyə çıxan zaman isə şəhərin üzərində yüksələn və körfəzə mənzərənin açıldığı Braun qalasını (“Castello Brown”) ziyarət etmək lazımdır. Yaxınlıqda XVII əsr zəng qülləsi olan San Martin kilsəsi (Chiesa di San Martino) yerləşir, bir az yuxarıda isə cığırlar boyunca limon, zeytun və Aralıq dənizi çiçəklərinin bitdiyi bağ villaları və terraslar görünür. Təbiət sevərlər cığırla mütləq Punta-Massa mayakına (Faro di Punta del Capo) qədər getməlidirlər: oradan bütün Portofino körfəzinə ən gözəl mənzərələr açılır.

Küçələrlə bir az yuxarı qalxsanız isə nəfəskəsici mənzərənin açıldığını görəcəksiniz: çox sayda yaxtanın olduğu, yaşıl bağları olan təpələr və evlərin pastel fasadları ilə əhatə olunmuş liman inanılmaz dərəcədə canlı və eyni zamanda qeyri-real görünür, sanki film çəkiliş meydançası kimi. Burada sadəcə irəli getmək deyil, dayanmaq, skamyada oturmaq və şəhərin öz təmkinli, zərif həyatını necə yaşadığını müşahidə etmək istəyirsən.

Portofino nə muzey, nə də kino dekorasiyasıdır, bura hər kəsin özünü səhnənin bir hissəsi kimi hiss edə biləcəyi yerdir: rahat kafelərdən sakit küçələrə, səs-küylü limandan sakit çimərliklərə və buxtalara qədər. Qısa müddətə gəlmisinizsə belə, gəzinti sizdə bütün günü ideal dünyada – rəng, işıq və təmkinli gözəllik dünyasında yaşadığınız hissini buraxacaq.

Portofinonun dadı: pasta yeməyindən espressoya qədər

Deyirlər ki, Portofinonu yalnız görmək kifayət etmir, buradakı təamların dadına da baxmaq lazımdır. Buradakı hər kafe və restoran sanki tələsmədən həyatın ləzzətini çıxarmaq, göz önündə limanın firuzəyi suyu oynayarkən dəniz məhsulları və təzə pasta (makaron) yeməyi dadmaq üçün yaradılıb.

Sahildəki rahat kafedən espresso ilə başlamaq olar. Qəhvənin yüngül ətri duzlu dəniz havası ilə qarışır – əsl səhər sehridir. Amma hazır olun: burada qiymətlər “əl yandırır”. Bir fincan qəhvə qonşu şəhərciklərdən iki qat bahalı ola bilər (5 avro), kappuçino ilə kruassan isə asanlıqla 10-12 avronu keçə bilər.

Portofinoda nahar və şam yeməyi ayrıca bir sənətdir. Sahildəki restoranlarda ən təzə dəniz məhsulları, balıq filesi, osminoq, dəniz məhsulları ilə rizotto və trüfelli pasta təqdim olunur. Bütün yeməklər diqqətlə hazırlanır, xidmət qüsursuzdur, terrasdan açılan mənzərələr isə insanı valeh edir. Amma bu zövq üçün ödəmək lazım gələcək: populyar restoranda iki nəfər üçün nahar asanlıqla 100-150 avro və daha çox başa gələ bilər, şərab və desertlə şam yeməyi isə 200 avronu keçə bilər.

Şirniyyat həvəskarları şirniyyat dükanlarına və “celateriy”lərə baş çəkməlidirlər, burada dondurma (8 avrodan) əllə hazırlanır, limonlu desertlər və badam peçenyesi isə kiçik bir qastronomik möcüzədir. Şərab və aperitiv hər restoran və barda təqdim olunur. Burada yerli Liquriya şərablarına və limonçelloya üstünlük vermək lazımdır: onlar dəniz ab-havasını ideal şəkildə tamamlayır.

Portofinoda yerləşmə də kurortun yüksək statusunu əks etdirir. İtaliyanın digər dəniz kənarı şəhərləri ilə müqayisə etsək, burada yayda hotel qiymətləri orta göstəricidən nəzərəçarpacaq dərəcədə yüksəkdir. Hətta əsas variantlar – mənzillər və kiçik otaqlar – yüksək mövsümdə çox vaxt gecəsinə 350 avrodan başlayır. Daha klassik mehmanxanalar və mərkəzdəki butik-hotellər 500-700 avroya başa gələ bilər, dəbdəbəli 5 ulduzlu variantlar və birinci xətdəki əfsanəvi ünvanlar isə xüsusilə mövsümün pik vaxtında gecəsinə 1000 avrodan başlayır.

Portofinoda alış-veriş böyük beynəlxalq brendlər və dəbdəbəli vitrinlər (hərçənd onlar da var) haqqında deyil, hər əşyanın bu sahilin tarixinin bir hissəsi olduğu kiçik, atmosferli mağazalar haqqındadır. Dar küçələr boyu, xüsusilə Via Roma və limanın ətrafındakı arakəsməli küçələrdə İtaliya aksesuarları, sənətkar məmulatları və dəbli suvenirləri olan dükanlar səpələnib. Burada dəniz motivli ipək yaylıqlar, yüngül kətan köynəklər və paltarlar, əl işi çantalar və papaqlar tapmaq olar: yəni sahil boyu gəzintiyə ideal uyğun gələn hər şey. Yerli sənətkarlar tərəfindən hazırlanmış zərgərlik məmulatları, mərcan parçaları, o cümlədən Liquriya havasından və Aralıq dənizi otlarından ilhamlanaraq hazırlanmış eksklüziv ətirlər və kosmetika satan kiçik butiklərə tez-tez rast gələcəksiniz.

Bəli, Portofino dəbdəbə şəhəridir və burada hər şey İtaliyanın adi kurort şəhərcikləri ilə müqayisədə bahadır. Amma əgər qiymətlərə hazırsınızsa, hər tikə, hər qurtum, sahilə hər baxış hisslər üçün kiçik bayrama çevrilir. Şəhər səxavətlə mükafatlandırmağı bacarır: dadla, mənzərə ilə, rahatlıqla və İtalyan Rivyerasının əsl incisi olduğunuz həmin təkrarolunmaz hisslə.

Dəniz, buxtalar və cığırlar: ağıllı istirahət

Portofino dəniz kənarında istirahətin kiçik macəraya çevrildiyi yerdir. Burada kilometrlərlə çimərlik qumu yoxdur, əvəzində qayalı buxtalar, balaca çimərliklər və təmkinli gəzintilər və fotoşəkillər üçün nəzərdə tutulmuş gizli guşələrə aparan cığırlar var.

İzdihamdan qaçmaq istəyirsinizsə, çimərliklərə səhər tezdən gəlmək daha yaxşıdır. “Paraggi Beach” və “Niasca” xüsusilə səhər saat 10-a qədər, yəni su təmiz olanda və günəş işığının ilk şüaları qayaları qızılı rəngə boyayanda gözəldir. Nahar vaxtı “Paraggi”yə turistlər və yerli ailələr yığışır, özəl klubların şezlonqları isə çox vaxt əvvəlcədən tutulur. Buna görə çimərlik klubunun saytı vasitəsilə yer rezerv etməyiniz və ya çimərlik  giriş üçün açılmamışdan qabaq buraya gəlməyiniz məsləhət görülür.

Çimərlikləri və cığırları birləşdirməyin ən yaxşı yolu isə gününüzü mini-səyahət kimi planlaşdırmaqdır: səhər çimərlikdə üzgüçülük və səhər yeməyi üçün “Paraggi”, sonra sahil boyunca insanlardan uzaqda qısa dayanacaq edib üzə biləcəyiniz “Baia Cannone” buxtasına qədər piyada cığır. Nahardan sonra isə Portofino Regional Təbiət Parkından keçən cığırla San Fruttuosoya yüngül gəzinti. Yol təxminən 2 saat çəkəcək, lakin körfəzə və tarixi X əsrə uzanan abbatlığa açılan mənzərələr buna dəyər. Gücünü qənaət etmək istəyənlər yolu qısaltmaq və dənizdən sudan həzz almaq üçün Portofinodan və ya “Santa Margherita Ligure”dən qayıq götürə bilərlər.

Aktiv istirahətə üstünlük verirsinizsə, cığırlar boyunca snorklinq, xizək və SUP-bördinq üçün ideal məkanlar açılır. Burada su şəffafdır, dəniz florası və faunası isə sualtı dünya həvəskarları üçün əsl cənnətdir.

Qiymətləri nəzərə almaq vacibdir: Paraggi və digər populyar çimərliklər özəl klublar tərəfindən idarə olunur, burada mövsümdə bir nəfər üçün zontikli şezlonq gündəlik 40-50 avroya başa gələ bilər. Bəzi boş qum sahələri var, lakin onlar tez dolur. Cığırlarda xərclər minimaldır, amma su, yüngül qəlyanaltı götürməyi və rahat ayaqqabı geyinməyi unutmayın.

Belə planlaşdırma Portofinodakı günü əsl kiçik ekspedisiyaya çevirir, burada üzgüçülük, gəzintilər və yüksəklikdən mənzərələr unudulmaz təəssüratda birləşir. Qısa müddətə gəlsəniz də, şəhərin “canlı, yabanı və eyni zamanda qayğı ilə baxılmış gözəlliyi” hissi sizinlə uzun müddət qalacaq.

Böyük arzunun kiçik incisi

Portofino hər addımın film səhnəciyinə çevrildiyi, hər qoxunun dənizin dadını gətirdiyi, hər mənzərənin açıqcanı xatırlatdığı şəhərdir. Burada səs-küylü çimərliklər və turist izdihamı yoxdur, əvəzində istirahəti eyni anda həm dəbdəbəli, həm də canlı edən gizli buxtalar, rahat küçələr, kiçik butiklər və təzə dəniz məhsulları var.

Bəli, qiymətlər yüksəkdir və səfər planlaşdırma tələb edir, lakin xərclənən hər dəqiqə və hər avro təəssüratlarla geri qayıdır: körfəzə mənzərənin açıldığı cığırlar boyunca gəzintidən sahildəki səhər qəhvəsinə qədər. Portofino dayanmaq, atmosferi hiss etmək və bir günlüyə gəlmisinizsə belə, səhnənin bir hissəsinə çevrilmək istədiyiniz yerdir.

Limanın qarşısındakı meydana çıxıb rəngarəng fasadlara, qayıqlara və firuzəyi suya baxanda anlayırsan: burada arzular yaşayır. Və əgər sadəcə kurort deyil, İtaliya nağılının bir parçasını axtarırsınızsa, Portofino sizi gözləyir.