İTALİYA AÇIQCA KİMİ

Liquriya sahilinin qayalar və dəniz arasındakı dar zolağında İtaliyanın ən mənzərəli guşələrindən biri - Çinkve-Terre yerləşir. Adı hərfi mənada “Beş torpaq” kimi tərcümə olunur, çünki söhbət, həqiqətən, Liquriya dənizi üzərindəki sıldırım yamaclara sanki birləşmiş beş kiçik kənddən gedir.

Rəngarəng evlər, kiçik limanlardakı balıqçı qayıqları, daş terraslardakı üzümlüklər və yamac boyunca yuxarı qalxan dar küçələr çoxdan romantik İtaliyanın simvoluna çevrilmiş mənzərə yaradır. Sanki bu kəndləri rəssam çəkib: həddən artıq parlaq fasadlar, həddən artıq dramatik qayalar və həddən artıq mavi dəniz.

Beş yaşayış məntəqəsi - Monterosso-al-Mare, Vernassa, Kornilya, Manarola və Riomacore - əsrlər boyu xarici dünyadan, demək olar ki, təcrid olunmuş halda yaşayıb. Uzun müddət buraya yalnız dəniz yolu ilə və ya dar dağ cığırları ilə çatmaq olurdu. Bəlkə də, məhz bu təcrid adıçəkilən kəndlərə unikal xüsusiyyətlərini və köhnə Liquriya ab-havasını qorumağa imkan verib.

Bu gün onlar Çinkve-Terre Milli Parkının tərkibinə daxildir, mədəni landşaftları isə UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısına salınıb. Dünyada məşhur olmasına baxmayaraq, burada həyat hələ də kiçik sahilyanı şəhərciklərin ritmində axır: səhər balıqçılar dənizə çıxır, gündüz turistlər qayalar üzərindəki cığırlarda gəzir, axşam isə dar küçələr dəniz məhsullarının və Liquriya şərabının ətri ilə dolur.

Dünyanın hər yerindən səyahətçilər məhz bu hissi yaşamaq üçün - təbii gözəllik, köhnə ənənələr və tələsmədən axan italyan həyatının vəhdətini - Çinkve-Terreye gəlirlər.

Beş kənd - beş xarakter

Bəli, Çinkve-Terrenin beş kəndinin hər biri unikaldır, sanki öz xarakteri, ab-havası və əsas “fokus”u olan ayrıca kiçik bir İtaliyadır. Əsl Liquriyanı anlamaq istəyən səyahətçi hər beş yaşayış məntəqəsini gəzməlidir, çünki hər birinin arxasında tarix dayanır.

Monterosso - Çinkve-Terrenin ən böyük və əsl qumlu çimərlikləri olan yeganə kənddir. Burada yalnız sahilboyu gəzinti deyil, həm də tamhüquqlu çimərlik günü keçirmək olar. Küçələri və kiçik kilsələri olan köhnə şəhər, restoranları və kafeləri birbaşa dənizə açılan daha müasir məhəllə ilə yanaşıdır. Monterosso günəş və dəniz həvəskarlarına səyahətə başlamaq üçün ideal istiqamət kimi görünəcək.

Vernassa isə ən fotogenik limandır. O, əsl bədii dəst kimi görünür: sanki akvarel ilə parlaq rəngləmiş və birbaşa qayalar üzərində dayanan evlər və fotoqrafiya üçün ideal kadrlar yaradan kiçik balıqçı limanı. Dar küçələr San-Pyetro kilsəsinə aparır, dəniz üzərindəki terraslardan axşam mənzərələri isə sözün əsl mənasında ovsunlayır.

Kornilya - qayanın üzərindəki kənddir. Bu, bəlkə də, bölgənin ən qeyri-adi kəndidir: hündür qayanın üzərində yerləşir və birbaşa dənizlə təmasda deyil. Buraya uzun pilləkən və ya mənzərəli yolla çatmaq olar. Sakit şərait, köhnə daş evlər və ətrafındakı üzümlüklər Kornelyonu tələsmədən gəzmək və mənzərələrdən həzz almaq üçün ideal yerə çevirir.

Qürubları və romantikanı görmək üçün Riomacoreye baş çəkin. Bu, Çinkve-Terrenin ən cənub kəndidir və qürubları ilə tanınır. Balıqçı qayıqları, rəngli evlər, suyun kənarındakı kiçik kafelər ətrafdakı hər şeyi romantik baxımdan qavramağa sövq edir. Küçələr və pilləkənlər axşam gəzintiləri üçün ideal uyğundur, Liquriya dənizinin qürub şüalarındakı mənzərəsi isə uzun müddət yaddaşda qalacaq.

Manarola isə İtaliyanın açıqcası sayılır. Bu, instaqramda və turist bukletlərində Çinkve-Terrenin simvoludur. Kənd sanki birbaşa qayanın daxilindən ucalır: rəngarəng evlər, küçələr, köhnə liman və Riomacoreye aparan məşhur Via dell'Amore cığırı. Bura klassik Liquriyanı hiss etmək və ideal fotoşəkillər çəkmək istəyənlər üçündür.

Çinkve-Terreye necə çatmaq olar?

Çinkve‑Terredə beynəlxalq aeroport yoxdur, ona görə də burada səyahət İtaliyanın böyük şəhərlərindən birində transferlə başlayır. Ən yaxın aeroportlar Pizadakı “Qalileo Qaliley” (85-90 km) və Genuyadakı “Kristoforo Kolombo”dur (100 km). Pizadan bölgənin əsas nəqliyyat qovşağına - La-Spetsiya şəhərinə qatarla 1,5 saatlıq, Genuyadan isə təxminən 2 saatlıq məsafə var. Milan və ya Romadan qatarla getmək daha uzun çəkir (3-3,5 saat), lakin xüsusən əvvəlcədən bilet alsanız, olduqca rahat və ucuzdur.

Dəmir yolu - Çinkve-Terreye çatmağın ən yaxşı üsuludur. Roma, Florensiya və ya Milan kimi böyük İtaliya şəhərlərindən “La Spezia Centrale” stansiyasına regionlararası qatarlar işləyir. İkinci sinif biletlər, adətən, bir tərəfə 25-50 avroya başa gəlir. Dəmir yolu ilə səyahətin özü artıq zövqün bir hissəsidir: qatarlar sahil boyu, qayalardakı tunellərdən keçir və buraya çatmamışdan qabaq Liquriya dənizinə mənzərə açılır.

“La Spezia Centrale” stansiyasından Çinkve-Terre kəndlərinə xüsusi qatar işləyir. O, hər beş kəndi, həmçinin şimalda ən yaxın şəhər olan Levantonu birləşdirir. Qatarlar tez-tez hərəkət edir: yüksək mövsümdə hər 15-20 dəqiqədən bir, qeyri-mövsümdə isə hər saat. Kəndlər arasında bir gedişə biletin qiyməti təxminən 3 avrodur. Əgər gün ərzində çox hərəkət etməyi planlaşdırırsınızsa - məsələn, bütün beş kəndi bir gündə görmək və ya bir neçə dəfə gediş-gəliş etmək istəyirsinizsə - limitsiz qatar gedişi olan xüsusi “Cinque Terre Treno MS Card” abunə bileti almağa dəyər. Bir günlük abunə biletinin qiyməti 14,80, iki günlük - 26,50, üç günlük - 31,50 avrodur.

Kəndlər arasında məşhur cığırlarla piyada da hərəkət etmək olar. Onların ən məşhuru Liquriya dənizi üzərindən keçən “Mavi cığır”dır (“Sentiero Azzurro”). Bəzi hissələrdə (əsasən yayda) milli parka girişhaqqı tətbiq olunur. Cığırlardan Çinkve-Terreye tamamilə fərqli mənzərə açılır: üzüm bağlarına, qayalara, buxtalara və rəngli evlərə mənzərələr qatardan görməyin mümkün olmadığı qeyri-adi rakurslardan açılır. Manarola ilə Riomacore arasında daha bir məşhur piyada yolu var: Via dell'Amore. O, xüsusilə aşiq cütlər arasında populyar olan romantik marşrutdur.

Yazın sonundan payızın əvvəlinə qədər dəniz əlaqəsi də işləyir: katerlər və kiçik qayıqlar ayrı-ayrı kəndləri birləşdirir və həmçinin sahilə yaxın müşahidə məntəqələrinə səyahət edir. Doğrudur, qayıq qatardan baha başa gəlir, lakin bu, həm də unudulmaz təəssüratdır. Rəngarəng evlərin dəniz səviyyəsindən cəmi bir neçə onlarla metr yüksəklikdə olduğu vaxt dənizdən Çinkve-Terreye mənzərə səyahətin ən parlaq şəkillərindən biri olaraq qalır. Qayıq marşrutlarına gündəlik bilet marşrut və mövsümdən asılı olaraq 30-50 avrodur.

Avtomobillə səyahətin isə öz xüsusiyyətləri var. A12 avtostradası ilə La-Spetsiya və ya Levantoya qədər sürmək heç bir çətinlik yaratmır, lakin kəndlərin özündə turistlər üçün giriş məhduddur: mərkəzlər piyada zonasıdır, parkinq yerləri isə azdır. Monterossoda bir neçə ödənişli parkinq var, gündəlik dayanacaq 12-15 avroya başa gələ bilər. Bu, Riomacoredə isə gündəlik 20 avrodur. Lakin bu, hələ yer zəmanəti demək deyil, xüsusən yüksək mövsümdə. Dar dağ yolları və parkinq məhdudiyyətləri səbəbindən əksər səyahətçilər üçün maşını La-Spetsiya və ya Levantoda qoyub qatara minmək daha asandır.

Harada gecələmək daha rahatdır?

Əgər məqsədiniz Çinkve-Terreni 1-3 günə görmək və eyni zamanda yaşayış üçün artıq ödəməməkdirsə, səyahətlər üçün baza kimi La-Spetsiyanı və ya Levantonu nəzərdən keçirməyə dəyər. Bölgənin ən böyük şəhəri olan La-Spetsiyada hotel və mənzil seçimi kəndlərdə olanlardan xeyli genişdir, qiymətlər də daha aşağıdır. Burada gecəsinə 30-80 avrodan başlayan təvazökar qonaq evlərindən tutmuş mərkəzdə 120-150 avroluq dəbdəbəli mənzillərə qədər təkliflər var. Səhər vağzala çıxıb 10-15 dəqiqəyə qatarla artıq Monterossoda və ya başqa bir kənddə ola, axşam isə turistlərdən sonra daha sakit bir şəhərə qayıda bilərsiniz.

Çinkve-Terreden şimalda yerləşən Levanto daha bir əlverişli variantdır. Bu, çimərlikləri olan sakit kurort şəhərciyidir, buradan da bölgənin kəndlərinə qatarlar işləyir. Monterossoya yol 10-15 dəqiqə çəkir. Burada yaşayış La-Spetsiyadan bir az daha ucuz ola bilər, atmosfer isə daha rahatdır. Səhər sahilboyu gəzinti edə bilərsiniz, nahardan sonra isə ekskursiyaya yola düşə bilərsiniz.

Əgər birbaşa Çinkve-Terrenin özündə qalmağı arzulayırsınızsa, daha yüksək qiymətlərə və nömrələri əvvəlcədən sifariş etmək zərurətinə hazır olun. Monterosso, Manarola və ya Vernassada dənizə mənzərəli kiçik butik hotellər yüksək mövsümdə gecəsinə 300 avrodan başlayır: əgər söhbət terraslı və ya limana mənzərənin açıldığı otaqlardan gedirsə. Kornilya və Riomacoredə seçim daha azdır, lakin atmosferli qaya binaları və birbaşa dənizin üzərindəki pəncərələr bu variantı xüsusi edir. Bu yaşayış üsulu kəndlərdə yaşamaq, pəncərə altında dalğaların səsini eşitmək və turistlərdən sonra - qatarlar artıq gedəndə - gəzmək istəyənlərin xoşuna gələcək.

Əksər səyahətçilər üçün rahatlıq, qiymət və əlverişlilik baxımından optimal variant hər gün qatarla gedişlərlə La-Spetsiya və ya Levantoda qalmaqdır. Bu, mövsümdə yaşayış üçün artıq ödəmədən Çinkve-Terrenin gözəlliyindən həzz almağa və eyni zamanda qısa müddət ərzində bir çox yerə baş çəkməyə imkan verir.

Boşqabda dəniz və ya Liquriya ətirləri

Çinkve‑Terre yalnız qayalar üzərindəki rəngarəng evlər və mənzərəli cığırlar deyil, həm də İtaliyanın dad vasitəsilə üzə çıxdığı yerdir. Hər kənd öz qastronomik ənənələrini qoruyur, terraslardakı üzümlüklər isə başqa heç yerdə tapılması mümkün olmayan unikal şərab çeşidləri yaradır.

Buradakı üzümlüklər təbiətin əsl memarlıq əsəridir. Yüzlərlə il əvvəl insan əlləri ilə tikilmiş daş terraslar sıldırım yamaclarda torpağı saxlayır, bu yamaclarda məşhur yerli üzüm yetişdirilir. Şirin “Sciacchetrà” şərabı üçün istifadə olunan əsas sort məhz burada becərilir. Bu şirin vintaj içki yerli pendirlərlə və balıqla mükəmməl uyğunlaşır və şərabçılıq evlərində və ixtisaslaşmış mağazalarda bir şüşəsi 25-35 avroya başa gəlir. “Sciacchetrà”dan başqa, hər kənddə ağ və çəhrayı şərablar istehsal olunur ki, onları birbaşa restoranlarda və ya limanın yanındakı kiçik barlarda bir stəkana 4-6 avroya təqdim edirlər.

Çinkve-Terrenin yerli mətbəxi boşqabda dəniz və Liquriya ətirləridir. Bölgənin əsas delikatesləri balıq və dəniz məhsullarıdır: təzə ançouslar, midyalar, kalmarlar və krevetkər burada dəniz dadını saxlamaq üçün minimal emal ilə hazırlanır.

Populyar yemək - limon və zeytun yağı ilə təqdim olunan duzlu ançouslardır. Kiçik ailə restoranlarında bir porsiyanın qiyməti 10-15 avrodur. Zeytun yağı, pendir və ya otlarla hazırlanan çörək olan fokaçça 2-4 avroya başa gəlir və demək olar ki, hər küncündə satılır. Genuya pestosu bölgənin daha bir məşhur təamıdır: reyhan, şam qozu, pendir və zeytun yağından hazırlanan yaşıl sous. Onu makaronla və ya sürmə kimi təqdim edirlər, bir boşqabın qiyməti 12-15 avrodur.

Hər kəndin öz xüsusiyyətləri var: Monterossoda dəniz balığının qrildə hazırlanmasını sevirlər, Vernassa liman kənarındakı tavernalardakı təzə dəniz məhsulları ilə şöhrətlidir, Manarola - bir stəkan ağ şərab və kiçik qəlyanaltılar olan rahat barları ilə. Kornilya və Riomacore dəniz məhsullarından əlavə, birbaşa kəndlərdə istehsal olunan yerli pendirlər və zeytun yağı təklif edir. Kiçik bir kafedə və ya trattoriyada yemək orta hesabla 20-25 avrodur, dəniz mənzərəli və bir stəkan şərabla şam yeməyi isə 30-50 avroya başa gələcək.

Üzümlükləri görmək və məhsulları “ilk əldən” hiss etmək istəyirsinizsə, şərab dequstasiyası ilə mini-ekskursiyalara yollanmağa dəyər. Bir çox şərabçılıq evlərində terraslar üzrə gəzinti və yerli “Sciacchetrà”, ağ və çəhrayı şərabların dequstasiyası, bəzən qəlyanaltılarla birlikdə turlar təklif olunur (20-40 avro). Bu, yalnız unikal şərabları dadmaq deyil, həm də Çinkve-Terrenin mədəni landşaftının necə yarandığını anlamaq imkanıdır: hər terras, daş istinad divarı və üzümlüyün öz tarixi və onilliklərlə davam edən ənənələri var.

Kəndlər arasında gəzərkən mütləq kiçik ərzaq dükanlarına baş çəkin: orada evdə hazırlanan zeytun yağı, qurudulmuş pomidorlar, quru otlar, pendir, şərablar və makaron satılır. Bu, özünüzlə Liquriyadan bir parça götürmək və artıq evdə onun dadından həzz almağa davam etmək üçün əla üsuldur.

Yeri gəlmişkən, Çinkve-Terredə limonlar, demək olar ki, dəniz və qayalar üzərindəki rəngarəng evlər qədər yerli həyatın simvoludur. Onları hər yerdə yetişdirirlər: kiçik terras bağlarında, dağ yamaclarında və hətta evlərin həyətlərində. Limon ağaclarının ətri burada havaya yayılır. Meyvələrdən ev istehsallı likörlər (ilk növbədə limonçello) hazırlanır, desertlərə, mürəbbələrə və bişmiş məhsullara əlavə olunur, balıq və dəniz məhsulları üçün marinadlarda istifadə olunur və sadəcə təravətləndirici içkilər və sorbetlər kimi verilir.

Ümumilikdə Çinkve‑Terre möhtəşəm mənzərələrin, tarixin və qastronomik zövqlərin vəhdətidir. Burada hər nahar və ya axşam yeməyi səyahətin bir hissəsinə çevrilir: bir stəkan ağ şərabla təzə balıq, üzüm bağlarında gəzinti və bu kəndlərdəki yeməklərin evlər və küçələr kimi - ruh və məkan sevgisi ilə yaradıldığı hissi.

İdeal səyahətin sirləri

Çinkve-Terreni ziyarət etmək üçün ən yaxşı vaxt yazın sonundan payızın əvvəlinə qədərdir. May, iyun və sentyabr xüsusilə rahatdır: isti olur, dəniz üzgüçülük üçün yararlıdır və turistlər o qədər də çox olmur. İyul və avqustda kəndlər izdihamla dolur, hotel qiymətləri artır, cığırlar xüsusilə canlanır. Qışda turistlər daha az olur ki, bu da sakit atmosfer yaradır, lakin piyada istiqamətlərin bir hissəsi bağlı ola bilər, dəniz əlaqəsi və qayıq marşrutları isə həmişə əlçatan olmur. Üstəlik, qışda axşam, gecə həyatı olmur - hər şey sözün əsl mənasında axşam saat 6-7-dən sonra donub qalır.

Çinkve-Terrenin iqlimi yüksək rütubət və tez-tez yağışlarla, xüsusən payız, qış və yazda fərqlənir. Turistlər üçün bunu səyahəti planlaşdırarkən nəzərə almaq vacibdir: yamaclar və terras cığırları üzrə gəzintilər təhlükəsiz olmaya bilər, hava isə dəyişkəndir. Bunun əvəzində müntəzəm yağıntılar sayəsində burada təbiət, demək olar ki, bütün ilboyu inanılmaz dərəcədə yaşıl qalır. Hətta qeyri-mövsümdə belə yamaclar şirəli otla, çiçəklənən kollarla və limon bağları ilə örtülüdür, təqvim üzrə payız və ya yaz olmasına baxmayaraq, yay təravəti və parlaq rənglər hissi yaradır.

Qalacağınız yerin seçimindən asılı olmayaraq, yanınızda milli parkın xəritəsinin olması və xüsusilə yüksək mövsümdə qatar cədvəlini izləmək faydalıdır. Piyada marşrutlar üçün krossovkalar və ya yüngül ayaqqabı, həmçinin qəlyanaltılar və su olan kiçik bel çantası əlverişlidir. Əgər bir gündə bir neçə cığırdan keçməyi planlaşdırırsınızsa, xüsusi giriş kartı (Cinque Terre Card) pul və güc qənaət edəcək. Xüsusilə yayda günəşdən qoruyucu vasitələri və qeyri-mövsümdə çətirləri unutmaq olmaz. Marşrutları qürub vaxtlarını nəzərə alaraq planlaşdırmaq məsləhətdir - bu vaxt dənizə panorama xüsusilə təsirlidir.

Çinkve-Terredəki çimərliklər əsasən qayalı və bəzən qumlu olur, buna görə də çimərlik ayaqqabıları və ya “şlepka” geyinmək yaxşıdır. Yay aylarında populyar çimərliklərdə olduqca izdihamlı ola bilər, xüsusən yeganə böyük qumlu sahənin yerləşdiyi Monterossoda. Sakit istirahət üçün kiçik buxtalar və daş terraslar axtarmaq daha yaxşıdır - onlar kəndlər arasında gizlənib və daha təcrid olunmuş atmosfer bəxş edir. Yanınıza su və yüngül yemək götürmək də faydalıdır: bir çox çimərliklərdə infrastruktur məhduddur, ən yaxın kafelər isə kəndlərdədir. Üzərkən unutmayın ki, dəniz hətta yayda belə, xüsusən yağışlı dövrlərdən sonra sərin ola bilər.

Bu sadə, lakin vacib məsləhətlər Çinkve-Terre üzrə səyahəti rahat və yaddaqalan etməyə kömək edəcək. Doğru səyahət vaxtının seçilməsi, gecələmək üçün əlverişli baza və kəndlər arasında optimal nəqliyyat əsas məsələyə - təbiətin gözəlliyinə, unikal memarlığa və bölgənin qastronomik təəssüratlarına diqqəti cəmləşdirməyə imkan verəcək.

Çinkve‑Terre dənizin, qayaların və tarixin qovuşduğu, hər kəndin öz xarakterini qoruduğu, hər qəlyanaltının kiçik bir qastronomik kəşfə çevrildiyi yerdir. Dar küçələr boyu gəzintilər, terras üzümlüklərindən mənzərələr, limonların, təzə balığın ətri və bir stəkan yerli şərab səyahətinizi unudulmaz edir. Kəndin özündə qalmanızdan, yoxsa La-Spetsiya və ya Levantonu baza seçməyinizdən asılı olmayaraq, Çinkve-Terre sizə gözəllik, dad və əsl italyan atmosferinin vəhdətini bəxş edəcək ki, onu təkrar-təkrar yaşamaq istəyirsiniz. Bu, hər günün Liquriya dənizinin fonunda kiçik bir nağıla çevrildiyi açıqcaya səyahətdir.